سواحل بحر كوكجه و آن سرزمينهاى باخضرت مينو مثال و چشمه‌هاى آب زلال گوهر تمثال آن دشت و جبال روزگار بخرمى و خوشدلى گذرانيدند . ذكر لشكر فرستادن بر سر ارز روم بسردارى قرچغاى خان سپهسالار ايران و از آنجا بجانب خطهء وان در آن اوقات كه ييلاق كوكجه دنكيز مخيم سرادقات اقبال بود متواتر از جانب روم جواسيس آمده خبر رسانيدند كه سلطان احمد خان پادشاه ممالك روم سر از مصالحه كه در سال گذشته مجددا بوساطت محمد پاشا سردار تمهيد يافته بود پيچيده و باغواء و افساد اضداد محمد پاشا را بتقصير متهم ساخته از منصب وزارت اعظم معزول گردانيد و چنانچه در قضاياى سال گذشته اشاره شد خليل پاشا را وزير اعظم و سردار [ 649 ] گردانيده و مقرر گشته كه درين سال در محال اناطولى قشلاق اختيار نموده در اول بهار سال آينده باتفاق جانى بيك گرايخان پادشاه تاتار لشكر بديار عجم كشد و خليل پاشا با گروهى از قاپوقولى كه عبارت از عسكر درگاه عالى است از محميه استنبول بيرون آمده متوجه محل قشلاق است بعد از تحقيق اين اخبار از تدبير صايبه كه اولين مصالح ملك دارى است چنانچه سخنوران پيشين گفته‌اند بيت بشمشيرى يكى تا ده توان كشت * برائى لشكرى را بشكند پشت راى ملك آرا اقتضاى آن كرد كه حدود ارز روم و وان را كه محل عبور عسكر رومست از صامت و ناطق پرداخته نوعى نمايد كه در سال آينده از نايابى ذخيره و عسرت و تنگى عبور لشكر روم از آن ديار دشوار گردد ، لهذا قرچقاى خان را كه بيمن تربيت شاهانه و ظهور عقل و كاردانى شايسته سردارى بود بلقب ارجمند سپهسالارى امتياز بخشيده سردار لشكر ظفر قرين گردانيدند و چند روز در قرخبلاغ كوكجه بسان عساكر ظفر نشان پرداخته او را با فوجى از جنود منصور بدان خدمت مأمور گردانيده روانه نمودند و موكب همايون فال از ييلاق مذكور شكاركنان بكنار آب ارس آمده از آنجا عبور فرموده از راه كركر متوجه اهر شدند و بعد از زيارت مرقد منور حضرت سلطان السالكين شيخ شهاب الدين اهرى قدس سره آغرق را در قصبه اهر گذاشته جريده و سباى به قصد زيارت حضرت سلطان الاولياء و برهان الاصفياء صفى الملة و الدين مراقد متبركه مشايخ عظام صفويه نور إله مرقدهم بدارالارشاد اردبيل توجه فرمودند و قرچقاى خان با عساكر نصرت نشان بخدمتى كه مأمور بودند كما ينبغى اقدام نموده اول بجانب ارز روم رفته تا پاى قلعه عنان باز نكشيدند حسن پاشا كه از وزراء و پاشايان معتبر روميه و بيگلربيگى زار روم بود از صدمت سپاه منصور در شهر و قلعه خزيده قدرت مقابله و مدافعه نيافت و گروهى از شجعان روميه كه اظهار تجلد نموده بيرون آمده بودند تاب صدمت مقدمة الجيش دليران سپاه قزلباش نياورده بعد از محاربه و ستيز و آويز منهزم گشته به شهر درآمدند و غازيان جلادت شعار تا پاى حصار رانده جمعى از روميه قتيل و برخى اسير و دستگير شدند و قرچقاى